Miska oleju i odpływ oleju z turbo

Miska oleju trzyma zapas oleju dla pompy, a w silniku z turbosprężarką jest też miejscem, do którego olej z łożyskowania turbiny musi spłynąć. Ten poradnik odpowiada na pytania: do czego służą przegrody i tacka w misce, czym różni się mokra miska od suchej oraz jak poprowadzić odpływ oleju z turbosprężarki, żeby olej się w niej nie zatrzymywał.

Bezpieczeństwo i przepisy. Wiele części z tej kategorii jest przeznaczonych do silników sportowych lub użytku poza drogami publicznymi. Modyfikacje mogą wymagać zmian w dokumentach pojazdu lub dodatkowego badania technicznego i mogą skutkować utratą gwarancji producenta pojazdu. Przeróbki miski i przewodów oleju wymagają szczelności i prowadzenia z dala od gorących elementów, a błąd kończy się zwykle utratą oleju lub awarią turbosprężarki. Zalecamy montaż w wykwalifikowanym warsztacie. Nie podajemy tu wymiarów ani momentów dokręcania: obowiązuje instrukcja producenta części i turbosprężarki.

Jak pracuje miska oleju

W układzie z mokrą miską olej po przejściu przez łożyska spływa grawitacyjnie do miski u podstawy silnika, a pompa zasysa go stamtąd i tłoczy z powrotem. Rozwiązanie jest proste: jedna pompa, bez zewnętrznego zbiornika i przewodów, które mogłyby przeciekać. Słabością jest ruch oleju: przy dużych przeciążeniach bocznych olej odpływa od smoka pompy, dopływ chwilowo się przerywa i może to uszkodzić silnik.

Dlatego w miskach stosuje się przegrody. Producenci opisują je jako elementy, które ograniczają przemieszczanie się oleju, a miski z klapkami (trap door) utrzymują smok tam, gdzie jest olej. W wielu miskach spotyka się też tackę (windage tray) pod wałem korbowym. Garrett wskazuje obszar za oknem tacki jako miejsce, gdzie olej jest rzucany przez wał, i zalicza go do miejsc, których należy unikać przy wprowadzaniu odpływu z turbosprężarki.

Rodzaje rozwiązań

Sucha miska stosuje się w samochodach wyścigowych i w części modeli seryjnych. Ma więcej elementów, które mogą przeciekać, i wymaga dobrania pomp oraz zbiornika. O pompach oleju i ciśnieniu przeczytasz w poradniku panewki i pompa oleju.

Odpływ oleju z turbosprężarki

Olej smarujący łożyskowanie turbosprężarki spływa grawitacyjnie z obudowy środkowej do miski. Jeśli odpływ jest zbyt wąski, ma zagięcia albo wchodzi do miski w złym miejscu, olej zatrzymuje się w obudowie środkowej i może być wypychany przez uszczelnienia wirnika. Według serwisu turbosprężarek niedrożny lub zwężony odpływ to przyczyna takich wycieków, którą najczęściej się pomija; drugą jest nadmierne ciśnienie w skrzyni korbowej, które dociska olej z powrotem do turbosprężarki.

Producenci turbosprężarek i warsztaty podają kilka zasad:

• Średnica. Przekrój przewodu nie powinien być mniejszy niż otwór odpływu w obudowie, a większy odpływ jest zwykle korzystniejszy. Mała średnica powoduje cofanie się oleju w obudowie środkowej.
• Kąt. Odpływ prowadzi się z grawitacją, a oś turbosprężarki ma leżeć w granicach tolerancji podanej w jej instrukcji. Garrett i Turbosmart podają limity kątowe, ale w różnych liczbach, więc obowiązuje instrukcja konkretnej turbosprężarki.
• Prowadzenie. Unikaj zafalowań i długich odcinków równoległych do podłoża, w których olej mógłby się zatrzymać.
• Wejście do miski. Nie kieruj odpływu poniżej poziomu oleju w misce ani w obszar za oknem tacki.
• Ciepło i uszczelnienie. Przewód prowadź z dala od kolektora i obudowy turbiny, a nadmiar silikonu na uszczelce lub w gnieździe może zwęzić przekrój odpływu.

Jak dobrać miskę i odpływ: na co patrzeć

• Silnik i wersja. Miska i odpływ są dedykowane do konkretnego silnika; dopasowanie sprawdź na karcie produktu.
• Pojemność. Producenci misek podają pojemność, a jej zwiększenie bywa celem przeróbki. Głębokość miski wpływa na prześwit pod autem, więc sprawdź ją razem z rozstawem zawieszenia i osłon.
• Smok i przegrody. Smok ma pozostawać w oleju także podczas jazdy z dużymi przeciążeniami; miski z klapkami i przegrodami są do tego projektowane.
• Miejsce odpływu. Wejście odpływu musi leżeć nad poziomem oleju w misce i poza obszarem tacki z rozpryskiwanym olejem.
• Średnica odpływu nie mniejsza niż otwór w obudowie turbosprężarki, a trasa prosta i w dół.
• Uszczelnienie. Płaszczyzna miski, uszczelka i śruby muszą pasować do silnika; nadmiar silikonu zwęża przepływ.

Montaż i typowe błędy

• Zbyt cienki lub zafalowany odpływ. Olej zalega w obudowie turbosprężarki i szuka drogi przez uszczelnienia.
• Wejście odpływu pod poziomem oleju w misce lub w oknie tacki.
• Przewód blisko kolektora wydechowego. Od ciepła może uszkodzić się wewnętrzna rurka przewodu w oplocie, dlatego stosuje się też przewody sztywne ze stali.
• Zablokowane odpowietrzenie skrzyni korbowej. Podwyższone ciśnienie w skrzyni pogarsza odpływ; Garrett zaleca przy montażu turbosprężarki oczyścić układ odpowietrzenia i sprawdzić jego działanie.
• Zbyt dużo silikonu zamiast uszczelki o odpowiednim kształcie.
• Brak kontroli szczelności po uruchomieniu i poziomu oleju zgodnie z instrukcją.

Montaż miski i odpływu zlecaj warsztatowi, który zmierzy kąty i sprawdzi szczelność.

Co zmienić razem

• Układ filtrowania i korki opisuje poradnik filtr oleju, zakrętka magnetyczna i adapter filtra.
• Smarowanie wału korbowego: poradnik panewki i pompa oleju.
• Dobór turbosprężarki i jej zasilania: Jak dobrać turbosprężarkę.
• Gdy olej mocno się nagrzewa, zobacz chłodnice oleju.

Lista kontrolna przed zakupem

• Znam silnik (model, wersja, rocznik) i sprawdziłem listę zastosowań na karcie produktu.
• Wiem, gdzie odpływ wejdzie do miski i że będzie nad poziomem oleju.
• Odpływ ma przekrój nie mniejszy niż otwór w obudowie turbosprężarki i prowadzi w dół bez zafalowań.
• Znam limit kąta z instrukcji turbosprężarki.
• Mam właściwą uszczelkę i wiem, że nie zastąpię jej nadmiarem silikonu.
• Wiem, jak zmiana wpłynie na dokumenty pojazdu, badanie techniczne i gwarancję.

Zobacz kategorię Układ oleju i akcesoria →

FAQ

Czy sucha miska jest potrzebna w silniku z turbo?

To zależy od sposobu użycia i projektu silnika. Sucha miska rozwiązuje problem przemieszczania oleju przy dużych przeciążeniach i pozwala obniżyć silnik, ale dodaje pompy i przewody.

Dlaczego turbosprężarka ma ślady oleju przy uszczelnieniach?

Częstą przyczyną jest niedrożny lub zwężony odpływ, a także zbyt wysokie ciśnienie w skrzyni korbowej. Zanim wymienisz turbosprężarkę, sprawdź odpływ i odpowietrzenie.

Jaki kąt ma mieć odpływ oleju?

Obowiązuje instrukcja producenta turbosprężarki. Producenci podają limity kątowe w różnych liczbach, więc nie podajemy jednej wartości.

Czy przegrody w misce zawsze są potrzebne?

Zależy od sposobu użycia. Przegrody ograniczają przemieszczanie oleju przy dużych przeciążeniach bocznych, a w większości pojazdów seryjnych stosuje się zwykłą mokrą miskę.

Czy zmiana miski zwiększy moc silnika?

Nie obiecujemy takiego efektu. Miska i odpływ służą do zapewnienia dopływu oleju do pompy i odpływu z turbosprężarki, a wynik zależy od całego projektu.

Czy mogę użyć tych części w samochodzie drogowym?

Zależy od kraju i zmian w pojeździe. Przeróbki układu oleju mogą wymagać zmian w dokumentach lub badania technicznego. Zapytaj stację kontroli pojazdów.

Powiązane kategorie: Silnik i turbo, Układ oleju i akcesoria